I.

Andlátsstríðið allir heyja.
Í öndvegi skal kóngur deyja.
Styðjið mig til sætis , sveinar,
sitjið þöglir eins og steinar.
Skimið inn um glugg og gættir,
gömlu þrælaættir.

Komi þeir, sem konung skilja.
Krjúpi þeir, sem vilja.
Yfir mér þau örlög vofa
að andast hér --- í moldarkofa.
En stoltur mun ég stríðið heyja.
Styrki mig Þór og Freyja.

Heyrið þið, hvað Hrærekur
frá Heiðmörk er að segja?

II.

Nóg er til af neyðarkjörum.
Nemið orð af konungsvörum.
Mislynd reynist margra gifta.
Minningarnar litum skipta.
Eldar kvikna. Aska fýkur.
Ævintýrið svíkur.
Þeir, sem leggja og varða vegi,
villast oft á næsta degi.
Þeir, sem stríði vilja verjast,

verða stundum fyrst að berjast.
Þeir, sem vilja úr böli bæta,
bölvun heilla þjóða sæta.
Þeir, sem stjórna lýð og löndum,
lenda oft í þræla höndum.
Hetjan er af hundum bitin.
Höfðinginn er fyrirlitinn,
Kögursveinn til konungs tekinn,
kóngurinn í útlegð rekinn.

III.

Man ég, man ég tíma tvenna.
Töfrað gat ég hugi kvenna.
Æskan hló í tungu og taugum.
Töfrar brunnu í augum,
líkt og brygði á bláa ósa
bliki norðurljósa.
Að erfðum fékk ég afl og hreysti,
aðra af hólmi leysti.

Snemma kvað ég kvæði fögur,
kunni glæstar hetjusögur.
Mér var hæsti heiður sýndur.
Af hetjum var ég krýndur.
Ég varð herra og hilmir þjóða.
Heiðmörk --- landið góða.

Ég átti gull og græna skóga,
gleði nóga,
akra, þræla, uxa og plóga,
bjó við rausn í björtum höllum,
blótaði að goðastöllum,
elskaður af öllum.

IV.

Man ég, man ég tíma tvenna.
Turna og hallir sá ég brenna.
Man ég drauma, er feigir fæddust,
fullhuga, sem ekkert hræddust,
kónga fimm, sem vildu í verki
verjast, undir einu merki,
níðingi og frelsisfjanda,
sem fór með ránum, braust til landa.

Í draumi sá ég svarta vofu.
Við sváfum fimm í einni stofu.
Inn um dyrnar þrælar þustu. ---
Þúsund vonir brustu.

Við vorum fram úr rekkjum reknir,
sem refir í greni teknir.
Tryggðir máttu sumir sverja,
suma nægði að kvelja og merja,
blinda og berja.
Blóðug eru böðlasporin.
Burt var tunga úr einum skorin.
Þá var kristinn sálmur sunginn
og síðan Máríukvæði,
svo voru augun úr mér stungin, ---
augun mín bæði.

Allt var glatað, gleðin þrotin,
gæfan sundur brotin,
land mitt týnt og lýðir allir,
lausafé og hallir.

Afl mitt þvarr og andans styrkur.
Yfir mig kom dauðans myrkur,
eins og brim það um mig flóði, ---
augun grétu blóði.

En orðstír hlaut af illum sigri
Ólafur kóngur digri.

V.

Man ég, man ég tíma tvenna.
Tár úr blindum augum renna.
Ég var sár og seinn í gangi,
sorgarbarn og strokufangi.
Frá rifjum mínum kuldans kenndi
hver, sem til mín augum renndi.
Konungsþrælar voru á verði,
vöktu yfir hvað ég gerði.
Um ógn og hefndir oft mig dreymdi.
Undir klæðum saxið geymdi.

Einn dag lét kóngur klukkum hringja
og Kristi messu syngja.
Þá stalst í kirkju stafkarl heiðinn,
--- stutt var leiðin,
og halda vildi ég hefndareiðinn.
Er kóngur gekk að kirkjustafni
og krossaði sig í Jésú nafni,
á villtu skapi vald ég missti,
vopnið, sem í blóðið þyrsti,
hóf ég móti kóngi og Kristi.

Kurr varð hár um kirkjubekki ---
en kónginn sakaði ekki.

Heiðinginn var höndum tekinn,
úr húsi drottins rekinn.
Blindur karl með bundnar hendur
burt til Íslands sendur.

VI.

Man ég, man ég tíma tvenna.
Tár úr blindum augum renna.
Íslendingar einskis meta
alla, --- sem þeir geta.

Ég var leiddur milli manna,
milli sjálfra höfðingjanna.
Lið mér enginn leggja vildi.
Líf mitt enginn skildi.

En hefðu þeir mig á Heiðmörk fundið,
hefðu þeir allir tryggðir bundið
við Hrærek kóng --- og hirðvist þegið,
sem hundar flatir legið.
En nú voru konungskjör mín þrotin,
kórónan brotin.
Ég var gamall, grár og mæddur,
görmum klæddur,
hataður og hæddur.

Að Kálfskinni ég kom og gisti,
krafta mína og lífsþrá missti.
Enginn vildi á burt mig bera.
Blindur kóngur fékk að vera. ---

Klafabundinn konungsvilja
kotungarnir skilja.
Konungslund í kotungsflíkum
kvelst með sínum líkum.

Í höllinni var ég höfuðsetinn,
í hreysinu af öllum metinn,
en ekki vegna
ættar minnar, nafns og þegna.
Allir þeir, sem orð mín skilja,
allir, sem mér lúta vilja,
krjúpa fyrir kvölum mínum
og konungsdraumum sínum.

VII.

Kvölin er minn konungsauður.
Í kvöld verð ég dauður.

Hafið þakkir, þræll og meyja,
Þór og Freyja.

Heyrið þið, hvað Hrærekur
frá Heiðmörk er að segja?

Í Kálfskinnsbæ
er konungur að deyja.

Davíð Stefánsson frá Fagraskógi